Kazakistan'da Anayasa Değişikliği Referandumu Sonuçlandı

Kazakistan, 30 yıllık tarihinde üçüncü kez anayasa değişikliği için sandık başına gitti. Ülkede yapılan referandum sonucunda yeni anayasa ezici bir çoğunlukla onaylandı. Seçim Kurulu tarafından yapılan resmi açıklamada, yeni anayasanın %87,15 oyla kabul edildiği duyuruldu. Katılım oranı ise %73 olarak kaydedildi.

Yeni Anayasanın Getirdikleri

Onaylanan yeni anayasa, Kazakistan'ın parlamento yapısını sadeleştiriyor ve 1996 yılında kaldırılan devlet başkan yardımcılığı makamını yeniden kuruyor. Ayrıca, devlet başkanına başkan yardımcısını ve diğer önemli yetkilileri doğrudan atama yetkisi tanıyor. Eski ve yeni anayasalar, devlet başkanlığı görevini 2022 yılında Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Tokayev tarafından getirilen yedi yıllık tek bir dönemle sınırlıyor. Ancak anayasanın onaylanması, bazı soru işaretlerini de beraberinde getiriyor.

Analistler, Tokayev'in görev süresini sıfırlayarak iktidarda kalabileceği yorumlarında bulunuyor. Kabul edilen yeni anayasanın, Kazakistan Devlet Başkanı Kasım Tokayev'e 2029 sonrasında da iktidarda kalmasına olanak tanıyabilecek bir yasal boşluk sağlayabileceği veya görev süresi sınırlarını sıfırlayabileceği iddia ediliyor. Bu durum, siyasi arenada tartışmalara yol açabilir.

Devlet Başkanı Tokayev'in Açıklamaları

Devlet Başkanı Tokayev, başkent Astana'da oy kullandıktan sonra yaptığı açıklamada, bir sonraki başkanlık seçiminin görev süresinin dolacağı 2029 yılında yapılacağını belirtti. Anayasanın, bir güç devrini kolaylaştırıp kolaylaştırmayacağı sorusuna yanıt veren Tokayev, ülkedeki iktidar rekabetinin yoğunlaştığına dair uzman görüşlerine değindi. Tokayev, bu durumun toplum üzerinde olumsuz bir etkisi olmayacağını ifade etti.

Nazarbayev'in Desteği ve Geçmişteki Olaylar

Eski devlet başkanı Nursultan Nazarbayev, yeni anayasa lehinde oy kullandığını ve halefine olan desteğinin sürdüğünü açıkladı. Nazarbayev, 1991-2019 yılları arasında ülkeyi yönetti ve 85 yaşında. Ocak 2022'de yaşanan protestolar sonrasında, en az 238 kişinin hayatını kaybettiği olayların ardından resmi görevlerinden arındırılmıştı. Tokayev, bu olayları eski başkana sadık güvenlik unsurlarının darbe girişimi olarak nitelendirmişti. Olayların ardından birçok Nazarbayev müttefiki hapse atılmıştı.

Yeni anayasanın 1 Temmuz'da yürürlüğe girmesi planlanıyor. Bu tarihten itibaren, Kazakistan'daki siyasi yapı ve yönetim biçiminde önemli değişiklikler yaşanması bekleniyor. Ülke, bu süreçte uluslararası gözlemcilerin dikkatini çekecek ve siyasi istikrarı sağlama çabaları sürecektir.

• Seçim katılım oranı: %73
• Onay oranı: %87,15
• Yeni anayasa yürürlüğe girme tarihi: 1 Temmuz

Kazakistan'ın yeni anayasa süreci, hem iç politikada hem de uluslararası alanda önemli yankılar uyandırabilir. Ülkenin geleceği açısından kritik bir dönüm noktası olarak değerlendirilen bu referandum, aynı zamanda halkın siyasi katılımını ve demokrasiye olan inancını da yansıtıyor.